Η μελέτη της ιστορίας του νησιού κατά τις τελευταίες δεκαετίες, έχει να επιδείξει ένα μεγάλο αριθμό από τεχνίτες και λαϊκούς καλλιτέχνες, η παρουσία και οι δραστηριότητες των οποίων συμβάλλουν στη δημιουργία της ιδιαίτερης φυσιογνωμίας του νησιού και είναι άμεσα συνδεδεμένες με την ιστορία του.
Οι Σκοπελίτες με επιμονή και αγάπη ακολουθούν την τέχνη των παππούδων τους και συνεχίζουν τις οικογενειακές παραδοσιακές δραστηριότητες τους. Ας προσπαθήσουμε να γνωρίσουμε μερικούς από αυτούς τους παραδοσιακούς καλλιτέχνες και τεχνίτες.
ΡΕΜΠΕΤΙΚΑ
Στον χώρο της μουσικής, o Γιώργος Ξηντάρης, ο Νίκος Σύρος που κάνει καριέρα στην Γαλλία καθώς και ο αδερφός του Θανάσης Σύρος είναι από τους πολύ γνωστούς καλλιτέχνες του ρεμπέτικου τραγουδιού.
ΜΙΚΡΟΝΑΥΠΗΓΙΚΗ
Στον χώρο της μικροναυπηγικής ξεχωρίζει ο κ. Τριαντάφυλλος Μπουνταλάς. Γεννήθηκε στη Σκόπελο το 1927 από οικογένεια ναυπηγών και καραβομαραγκών. Ο πατέρας του είχε δικό του ναυπηγείο στην Αμερική και όταν γύρισε στην Σκόπελο, δούλεψε στους ταρσανάδες, παίρνοντας μαζί του και τον γιο του, που τότε ήταν 15 χρονών. Εκεί έμαθε και αγάπησε την ναυπηγική τέχνη. Όταν οι ταρσανάδες έκλεισαν στράφηκε στην μικροναυπηγική, φτιάχνοντας ομοιώματα καραβιών με κάθε λεπτομέρεια και μεγάλη ακρίβεια. Για να φτιαχτεί ένα πιστό αντίγραφο μεγάλου πλοίου, απαιτείται πολύς χρόνος και επίπονη εργασία. Ευτυχώς την τέχνη του την συνεχίζουν τα παιδιά του ο Γιάννης και η Ουρανία, που με αυτόν τον τρόπο συνεχίζουν την παράδοση της οικογένειας.
ΧΕΙΡΟΠΟΙΗΤΑ ΜΑΧΑΙΡΙΑ
Στον χώρο της κατασκευής χειροποίητων μαχαιριών, την οικογενειακή παράδοση συνεχίζει ο κ. Χρήστος Πατσής. Η λεπίδα είναι από ανοξείδωτο ατσάλι και γίνεται σφυρήλατη στο αμόνι, ενώ η λαβή γίνεται από κέρατο τράγου ή γίδας, μετά από χρονοβόρα επεξεργασία. Πάνω στη λεπίδα τους, ο κ. Πατσής χαράζει διάφορα στιχάκια, ονόματα ή ότι του ζητήσει ο πελάτης. Τα χειροποίητα μαχαίρια του είναι σπάνια και περιζήτητα.
ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ
Στην ζωγραφική γνωστή είναι η κ. Βιολέτα Σοφικίτου, που ζωγραφίζει πάνω σε πιάτα, σε γυάλινες επιφάνειες, σε δίσκους και μετατρέπει ένα απλό αντικείμενο σε έργο τέχνης.
ΞΥΛΟΓΛΥΠΤΙΚΗ
Στον χώρο της ξυλογλυπτικής ξεχωρίζει ο κ. Χαράλαμπος Κοχύλης, που τα ταλαντούχα χέρια του μεταμορφώνουν μια απλή ξύλινη επιφάνεια, σε ένα υπέροχο σκαλιστό έργο τέχνης. Τα έργα του διακοσμούν όχι μόνο σπίτια αλλά και εκκλησίες.
ΑΓΓΕΙΟΠΛΑΣΤΙΚΗ
Στον χώρο της αγγειοπλαστικής ο κ. Νίκος Ρόδιος. Ο συνονόματος παππούς του καταγόταν από την Κύθνο και εγκαταστάθηκε στη Σκόπελο το 1900. Έμαθε την τέχνη στον Βοτανικό σε ηλικία 14 χρονών και δούλεψε σε πολλά κέντρα κεραμικής, εκτός Ελλάδας (στην Αίγυπτο, στη Ρουμανία, στην Τουρκία κ.α.). Από το 1907 ξεκίνησε να παίρνει μέρος σε διάφορες εκθέσεις και κέρδισε πολλά ελληνικά και διεθνή βραβεία. Το 1930 πήρε Δίπλωμα Ευρεσιτεχνίας και το 1931 ο Ελευθέριος Βενιζέλος του έστειλε επαινετική επιστολή για τα έργα του, που ξεχωρίζουν για τις όμορφες γραμμές τους και το ανεξίτηλο μέλαν χρώμα των αγγείων του. Η Ακαδημία Αθηνών τον τίμησε και πήρε τιμητική σύνταξη του Δημοσίου. Ευτυχώς και εδώ η παράδοση συνεχίζεται από γενιά σε γενιά. Ο παππούς δίδαξε την τέχνη στους γιους του Γιώργο και Βασίλη Ρόδιο και στην συνέχεια ο Γιώργος πέρασε την τέχνη του στον δικό του γιο, τον Νίκο. Έτσι σήμερα ο Νίκος Ρόδιος χρησιμοποιεί τα ίδια μέσα παραγωγής (πάνω σε ένα τροχό που κινεί με τα πόδια του, μεταμορφώνει την άμορφη μάζα του πηλού σε πανέμορφα αγγεία). Εκτός από τα παλιά σχέδια έχει καθιερώσει και άλλες δικές του φόρμες.
ΦΑΝΟΠΟΙΪΑ
Στον χώρο της φανοποιϊας ο κ. Γιώργος Λιθαδιώτης, που έμαθε την τέχνη όταν ήταν μικρός από τον πατέρα του, τον Βασίλη. Φτιάχνει το παραδοσιακό φανάρι και τα ναυτικά φανάρια για τα πλοία. Τα φανάρια του είναι καλαίσθητα και καλοδουλεμένα με διάφορα σχέδια πάνω τους. Χρησιμοποιεί σαν υλικό τον χαλκό και τον ορείχαλκο, που είναι πιο μαλακά και πιο ανθεκτικά. Εκτός από φανάρια κατασκευάζει κοσμήματα από ασήμι.
ΜΙΚΡΟΓΡΑΦΙΕΣ ΣΚΟΠΕΛΙΤΙΚΗΣ ΦΟΡΕΣΙΑΣ
«Ζωντανά» κομμάτια της σκοπελίτικης παράδοσης αποτελούν οι κούκλες που δημιουργούν τα επιδέξια χέρια της κυρίας Ουρανίας Καλλιανού, με πολύ υπομονή και μεράκι. Οι παραδοσιακές κούκλες, τις οποίες δημιουργεί, ντυμένες με την καθημερινή, αλλά και τη νυφιάτικη φορεσιά της Σκοπέλου, ζωντανεύουν μνήμες του παρελθόντος και ταυτόχρονα αποσπούν το γενικό θαυμασμό. Οι πρωτότυπες αυτές δημιουργίες αποτελούν καρπό πολυετούς προσπάθειας και αποτυπώνουν το μεράκι μίας ευαίσθητης γυναίκας για τα πατροπαράδοτα της γενέθλιας γης. Η δημιουργία μιας ολόκληρης στολής αποτελεί επίπονη προσπάθεια, που απαιτεί δέκα περίπου μέρες σκληρής δουλειάς. Το μεράκι όμως και η αφοσίωσή της στις παραδοσιακές αξίες είναι τα πιο ισχυρά κίνητρα δημιουργίας και συνέχειας σε τούτη την προσπάθεια, που κατατίθεται με σεβασμό στους προγενέστερους, προς όφελος των επερχομένων γενεών.
No comments:
Post a Comment